Ο Φρόυντ πίστευε πως η γυναίκα είναι ένας ακρωτηριασμένος – ευνουχισμένος άνθρωπος!

Για τον Φρόυντ μόνο ο αρσενικός είναι πραγματικά ολοκληρωμένο ανθρώπινο όν. Η γυναίκα είναι ακρωτηριασμένος, ευνουχισμένος άνθρωπος.  Υποφέρει από τη μοίρα της, και μπορεί να γίνει ευτυχισμένη μόνο αν ξεπεράσει το «σύμπλεγμα ευνουχισμού» με την αποδοχή ενός τέκνου και ενός συζύγου. Είναι, όμως κατώτερη και σε άλλους τομείς – λόγου χάρη, είναι περισσότερο ναρκισσιστική και κατευθύνεται λιγότερο από όσο ο άντρας από τη συνείδηση...

Η εκκαθάριση των μητροκεντρικών γνωρισμάτων του χριστιανισμού από τον προτεσταντισμό

Ο προτεσταντισμός, από το άλλο μέρος, έχει πραγματοποιήσει το έργο της ολοκληρωτικής εκκαθάρισης των μητροκεντρικών γνωρισμάτων του χριστιανισμού. Τα υποκατάστατα της μητέρας, όπως η Παρθένος Μαρία ή η Εκκλησία, έχουν εξαφανιστεί, όπως εξαφανίστηκαν επίσης τα μητροκεντρικά γνωρίσματα στο πρόσωπο του Θεού. Στο κέντρο της θεολογίας του Λούθηρου βρίσκουμε την αμφιβολία ή την απελπισία σχετικά με το αν μπορεί να έχει ο αμαρτωλός κάποια βεβαιότητα πως μπορεί να αγαπηθεί...

Η αγάπη δεν είναι αίσθημα, είναι μία δράση!

Έχω πει ότι η αγάπη είναι μία δράση, μία δραστηριότητα. Αυτό μας παραπέμπει στην τελευταία μείζονα λαθεμένη αντίληψη της αγάπης που θα χρειαστεί να εξετάσουμε. Η αγάπη δεν είναι αίσθημα. Πολλοί, πάρα πολλοί άνθρωποι που έχουν ένα αίσθημα αγάπης, και που ενεργούν μάλιστα ανταποκρινόμενοι σ’ αυτό το αίσθημα, ενεργούν με όλους τους τρόπους μιας άστοργης και καταστροφικής συμπεριφοράς...

Είναι καλό που υπάρχουν ποικίλοι χαρακτήρες ή πηγή προβλημάτων;

Η ποικιλία και δημιουργεί προβλήματα και προστατεύει από προβλήματα. Κάθε χαρακτήρας είναι επιρρεπής στο να εμφανίση κάποιες ψυχιατρικές διαταραχές, αλλά ακριβώς λόγω του χαρακτήρα του μπορεί να μην κινδυνεύη από άλλες...

Ο εξομολόγος ποιμένας ή ο ψυχοθεραπευτής πρέπει να βρίσκει τα αληθινά γεγονότα πίσω από την «κρυμμένη έννοια»

Είναι απαραίτητο ο ποιμένας ή ο ψυχοθεραπευτής να συνηθίσει να ακούει τόσο εκείνο που λέει όσο και εκείνο που εννοεί ο συνομιλητής του. Το μικρό αγόρι που λέει πως δεν του αρέσει το ποδόσφαιρο, πολύ πιθανόν να κάνει σαν την αλεπού «κρεμαστάρια» όσα δε φθάνει, αφού δεν έχει φίλους και είναι ανίκανο να ταιριάξει με τα αγόρια της ηλικίας του...

Ο φόβος και το άγχος απέναντι στην ψυχανάλυση

Δεν είναι τυχαίο ότι δυσανεξία προς την ψυχανάλυση εμφάνισαν εκείνοι οι κοινωνικοπολιτικοί χώροι οι οποίοι είχαν πρόβλημα και με το Πραγματικό. Το σύμπτωμα θέλει να πει κάτι για την αλήθεια του υποκειμένου και γι’ αυτό γεννά συχνά άγχος. Από τη στιγμή που το σύμπτωμα κατοικεί στο Πραγματικό, έπρεπε κάτι να γίνει με αυτό. Ιστορικά, δύο υπήρξαν μέχρι τώρα οι τρόποι να αντιμετωπισθεί το άγχος που προκαλεί...

ΟΛΕΣ ΟΙ ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΟΦΕΙΛΟΝΤΑΙ ΣΕ ΒΙΟΛΟΓΙΚΑ – ΟΡΓΑΝΙΚΑ ΑΙΤΙΑ;

Μα, αυτό δεν ισχύει ούτε για τις σωματικές παθήσεις. Πολλές απ’ αυτές είναι ψυχοσωματικές, π.χ. υπέρταση, στεφανιαία νόσος, άσθμα, κολίτιδες, δερματοπάθειες κ.ά. πως θα μπορούσε να ισχύη για τις ψυχικές; Δυστυχώς ορισμένα εκκλησιαστικά πρόσωπα, στην προσπάθειά τους να εξοβελίσουν κάθε μορφής ψυχοθεραπευτικής παρεμβάσεως, σχημάτισαν αυθαίρετα την ιδέα ότι μόνο οργανικά ή πνευματικά είναι τα αίτια των ψυχικών διαταραχών. Η άποψη αυτή (κατά το πρώτο της σκέλος) έχει ήδη εγκαταλειφθή και από τους ψυχιάτρους!

ΤΟ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΤΩΝ ΝΕΩΝ

Μετά τον Β΄ Παγκόσμιο πόλεμο ο νεωτερικός πολιτισμός άρχισε να αγγίζει τα όριά του. Νέα οξύτατα προβλήματα αναφάνηκαν, όπως το οικολογικό, η εξάντληση των φυσικών πόρων, οι εθνικιστικές συγκρούσεις, η απειλή πυρηνικού ολέθρου, η μετανάστευση από τον Νότο προς τον Βορρά, ο πολλαπλασιασμός συγκεκριμένων ψυχικών ασθενειών λόγω της μοναξιάς, της απουσίας νοήματος της ανθρώπινης ζωής κ.λπ. Νέα ιδεολογικά και φιλοσοφικά ρεύματα άρχισαν να αναδύονται, τα οποία σταδιακά σχημάτισαν τον μετανεωτερικό (postmodern) τρόπο σκέψης, που επιχειρεί να ξεπεράσει τα ποικίλα αδιέξοδα της νεωτερικής εποχής...

ΓΙΑ ΝΑ ΕΙΜΑΣΤΕ ΤΕΛΕΙΟΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΜΑΣ ΛΕΙΠΕΙ ΠΑΝΤΑ ΚΑΤΙ!

Πήρα το κείμενο του κηρύγματος εκείνο το πρωινό, όχι από τη Βίβλο, αλλά από ένα μικρό βιβλίο του Σελ Σιλβερστάιν με τίτλο «Το Χαμένο Κομμάτι», το οποίο θα χαρακτήριζα παραμύθι για μεγάλους. Να τι λέει «Το Χαμένο Κομμάτι»: Κάποτε υπήρχε ένας κύκλος που του έλειπε ένα κομμάτι. Του είχαν κόψει μια μεγάλη τριγωνική γωνία. Ο κύκλος ήθελε να είναι ακέραιος, να μην του λείπει τίποτα, γι’ αυτό και άρχισε να τριγυρίζει, αναζητώντας το χαμένο κομμάτι του. Επειδή, όμως, ήταν ατελής, δεν μπορούσε να κυλήσει γρήγορα, καθώς γύριζε στον κόσμο. Κυλούσε λοιπόν αργά – αργά και στον δρόμο θαύμαζε τα λουλούδια. Κουβέντιαζε με τις πεταλούδες. Απολάμβανε τη λιακάδα.

Ο ΑΝΤΡΑΣ ΠΑΙΔΙ

Κοιτάζει ορισμένες φορές η γυναίκα τον άντρα και απορεί με τις αντιδράσεις του. Βλέπει μια απροσδιόριστη αλλαγή στη μορφή και τις κινήσεις του, αλλά και τις πράξεις του ακόμα, που της αποκαλύπτουν ένα διαφορετικό άνθρωπο από αυτόν που έχει συνηθίσει να έχει δίπλα της. Ξαφνιάζεται γιατί μέσα από τη δυναμική του έκφραση και τη σοβαρότητά του, δείχνει να ξεπετάγεται μια τελείως παιδιάστικη όψη, μια ακατανόητη ανωριμότητα. Είναι γνωστό ότι οι γυναίκες έχουν πια αποδεχτεί το γεγονός πως οι άντρες παραμένουν πάντα παιδιά. Παρ’ όλ’ αυτά, η εξωτερίκευση αυτής της αλήθειας δεν παύει να ανανεώνει μέσα τους την έκπληξη για την ύπαρξη της παιδικότητας αυτής...

ΕΙΝΑΙ Η ΠΙΣΤΗ ΣΤΟΝ ΘΕΟ ΜΙΑ ΜΟΡΦΗ ΨΥΧΟΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ;

Τα ιστορικά των περιπτώσεων που προηγήθηκαν δόθηκαν ως απάντηση στο ερώτημα: είναι η πίστη στον Θεό μια μορφή ψυχοπαθολογίας; Αν θέλουμε να βγούμε από το βάλτο των διδαγμάτων της παιδικής ηλικίας, των τοπικών εθίμων και των προλήψεων, πρόκειται για ένα ερώτημα που πρέπει να θέσουμε. Αλλά τα ιστορικά των περιπτώσεων αυτών δείχνουν πως η απάντηση δεν είναι απλή. Μερικές φορές η απάντηση είναι ναι. Της Κάθι η αναμφισβήτητη πίστη στον Θεό που της δίδαξαν η εκκλησία της και η μητέρα της, ολοφάνερα καθυστέρησε την ανάπτυξή της και δηλητηρίασε το πνεύμα της...

Η ΑΡΣΕΝΙΚΗ ΜΑΤΑΙΟΔΟΞΙΑ

Η αρσενική επιθυμία για γόητρο ρίχνει κάποιο φως στην ειδική ποιότητα της αρσενικής ματαιοδοξίας. Λέγεται γενικά ότι οι γυναίκες είναι πιο ματαιόδοξες από τους άντρες. Μολονότι μπορεί να αληθεύει το αντίθετο, αυτό που έχει σημασία δεν είναι η διαφορά ποσότητας αλλά η φύση της ματαιοδοξίας. Ουσιαστικό γνώρισμα της ματαιοδοξίας του άντρα είναι η επίδειξη, το να μπορεί να δείχνει πόσο καλός «εκτελεστής» είναι. Είναι πρόθυμος να επιβεβαιώσει ότι δεν φοβάται την αποτυχία. Η ματαιοδοξία αυτή φαίνεται να χρωματίζει τη δραστηριότητα όλων των αντρών. Δεν υπάρχει καμιά αντρική επιτυχία, από τον έρωτα ως τις θαρραλέες πράξεις στη μάχη ή στη σκέψη, που να μην έχει κατά κάποιο βαθμό το χρώμα αυτής της χαρακτηριστικής αντρικής ματαιοδοξίας...

ΤΟ ΟΝΕΙΡΟ ΑΜΗΧΑΝΙΑΣ ΚΑΙ ΣΥΓΧΥΣΗΣ ΠΟΥ ΜΑΣ ΠΡΟΚΑΛΕΙ Η ΓΥΜΝΙΑ ΜΑΣ

Όταν ονειρευόμαστε πως είμαστε γυμνοί ή όχι όσο πρέπει ντυμένοι μπροστά σε ξένους, το όνειρο αυτό δε συνοδεύεται συνήθως από κανένα συναίσθημα ντροπής. Επιβάλλεται όμως να ασχοληθούμε με ένα τέτοιο όνειρο μόνο στις περιπτώσεις που υπάρχει σ’ αυτό το συναίσθημα ντροπής και αμηχανίας, όταν θέλουμε να φύγουμε και να κρυφτούμε και όταν νιώθουμε πως είναι αδύνατο να κινηθούμε από τη θέση που βρισκόμαστε και είμαστε ολοκληρωτικά ανίσχυροι να μεταβάλουμε τη στενόχωρη αυτή κατάσταση...

Η ΑΓΚΙΣΤΡΩΣΗ ΤΟΥ ΕΦΗΒΟΥ ΣΤΗ ΔΥΣΚΑΜΨΙΑ ΤΟΥ ΙΔΕΟΛΟΓΙΚΟΥ ΛΟΓΟΥ

Η πρώτη περίοδος της ζωής κατά την οποία αναπτύσσονται απόψεις για το σωστό και το λάθος με απολυτότητα είναι η εφηβεία. Η ανάπτυξη της διανοητικότητος που συμβαίνει τότε, σε συνδυασμό με την ανάγκη άμυνας απέναντι στις ενορμήσεις οι οποίες κάνουν την εμφάνισή τους, συντελούν στο να βλέπουμε συχνά το φαινόμενο εφήβων απόλυτων στην κρίση τους, που διαιρούν τον κόσμο σε καλούς και κακούς, που δεν ανέχονται την αβεβαιότητα ή τον συγκερασμό.

Όσο και αν η συνθήκη αυτή αποτελή πολλές φορές την μήτρα που θα κυοφορήση αργότερα αληθινές εμπνεύσεις και υψηλά κίνητρα, δεν θα πρέπη να λησμονήται ποτέ ο προσωρινός, καθ’ όσον αναπτυξιακός, χαραχτήρας αυτών των ριζικών διλημμάτων˙ συνεπώς η εγκατάλειψή τους σε μεταγενέστερη φάση δεν συνιστά πάντα συμβιβασμό αλλά πιθανώς και ωριμότητα...

Η ΕΠΙΔΕΙΞΗ ΥΠΕΡΑΝΔΡΙΣΜΟΥ ΕΙΝΑΙ ΑΙΣΘΗΜΑ ΑΝΑΣΦΑΛΕΙΑΣ

«Οι δυσάρεστες επιπτώσεις του ανδρικού ιδεώδους είναι αρκετά σοβαρές για τους περισσότερους άνδρες οι οποίοι αποκλίνουν από το μυθικό κανόνα της επιτυχίας, της δύναμης, της κυριαρχίας και της σωματικής ρώμης. Προάγοντας αυτή την απρόσιτη εικόνα του ανδρισμού, καταλήγουν σε μια οδυνηρή κρίση συνείδησης: ότι είναι ατελείς άνδρες.

Για να αντισταθούν στο μόνιμο αίσθημα ανασφάλειας, ορισμένοι άνδρες πιστεύουν πως ανακάλυψαν το φάρμακο στην επίδειξη υπερανδρισμού. Στην πραγματικότητα βρίσκονται δέσμιοι μιας ιδεοληπτικής και ψυχαναγκαστικής αρρενωπότητας, που δεν τους αφήνει ποτέ ήσυχους. Αντίθετα, γίνεται πηγή αυτοκαταστροφής και επιθετικότητας εναντίον όλων όσων απειλούν να προκαλέσουν την πτώση του προσωπείου[1]»...

Η ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΩΝ ΟΝΕΙΡΩΝ ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΡΤΕΜΙΔΩΡΟ ΚΑΙ ΤΟΝ ΚΙΚΕΡΩΝΑ

Την πιο συστηματική θεωρία της ερμηνείας των ονείρων παρουσίασε ο Αρτεμίδωρος στον δεύτερο αιώνα μ.Χ. με το βιβλίο του για την ερμηνευτική των ονείρων, ένα έργο που άσκησε μεγάλη επίδραση πάνω στις μεσαιωνικές απόψεις. Σύμφωνα με τον Αρτεμίδωρο υπάρχουν πέντε είδη ονείρων που έχουν διαφορετικές ιδιότητες.

Το πρώτο είναι Όνειρο. Το δεύτερο Όραμα. Το τρίτο Χρησμός. Το τέταρτο Φαντασία ή μάταιη Φαντασία. Το πέμπτο Φάντασμα. 

Όνειρο λέγεται εκείνο που αποκαλύπτει την αλήθεια κάτω από ένα κρυφό αριθμό. Όπως ο Ιωσήφ ερμήνεψε το όνειρο του Φαραώ για τις επτά αχαμνές αγελάδες που θα έτρωγαν τις επτά παχιές, καθώς το όνειρο με τα επτά στάχυα κ.τ.λ.

ΟΙ ΗΡΩΕΣ ΤΗΣ ΠΑΛΑΙΑΣ ΔΙΑΘΗΚΗΣ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΤΕΛΕΙΟΙ ΑΝΘΡΩΠΟΙ!

Βηρσαβεέ, η γυναίκα που έγινε η αιτία να γίνει μοιχός ο Δαβίδ και δολοφόνος του άντρα της

Οι ήρωες της Παλαιάς διαθήκης δεν είναι τέλειοι άνθρωποι. Τα μεγάλα έργα της πίστης επισκιάζουν τα λάθη τους, ωστόσο όλοι κάνουν τα λάθη που τους αναλογούν, επειδή είναι ανθρώπινα πλάσματα και όχι μυθικά πρότυπα τελειότητας. Ο Αβραάμ στέλνει τη γυναίκα και τον γιο του να λιμοκτονήσουν στην έρημο και βάζει σε κίνδυνο την άλλη του γυναίκα, λέγοντάς της ψέματα για να γλιτώσει ο ίδιος. Όμως, ο Αβραάμ χαρακτηρίζεται «φίλος του Θεού»...

ΜΑΚΑΡΙ ΝΑ ΒΛΕΠΑΜΕ ΤΗ ΘΡΗΣΚΕΙΑ ΣΑΝ ΠΗΓΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΤΩΝ ΤΥΨΕΩΝ ΜΑΣ

Είναι κρίμα που τόσο πολλοί από εμάς θεωρούμε τη θρησκεία σαν την επικριτική φωνή που μας κάνει να αισθανόμαστε ένοχοι. Μακάρι να μαθαίναμε να βλέπαμε τη θρησκεία σαν πηγή ανακούφισης και θεραπείας των τύψεών μας, γιατί ένα πολύ μεγάλο μέρος των ενοχών μας είναι παράλογες και η θρησκεία λειτουργεί στο επίπεδο του μη λογικού. (Δεν υπάρχει λόγος να νιώθουμε ένοχοι. Νιώθουμε, όμως. Και δεν μπορεί κανείς να μας πείσει με λόγια ότι δεν πρέπει να αισθανόμαστε έτσι).

Πριν από πολλά χρόνια, ήρθε να με δει μια ηλικιωμένη κυρία. Μου είπε: «Ραβίνε, νιώθω απαίσια. Έκανα κάτι πολύ κακό την προηγούμενη εβδομάδα». Περίμενα και εγώ να ακούσω την τρομερή αμαρτία που θα μπορούσε να είχε διαπράξει αυτή η γυναίκα. «Την περασμένη Πέμπτη πήγα στο νεκροταφείο και επισκέφτηκα τον τάφο του συζύγου μου»...

ΑΝΙΜΙΣΜΟΣ, ΜΑΓΕΙΑ ΚΑΙ ΠΑΝΤΟΔΥΝΑΜΙΑ ΤΩΝ ΣΚΕΨΕΩΝ

Ένα αναπόφευκτο ελάττωμα των εργασιών, που αντιμετωπίζουν τις πνευματικές επιστήμες από τη σκοπιά της ψυχανάλυσης, είναι ότι προσφέρουν και για τους δυο τομείς πολύ λίγα πράγματα στον αναγνώστη. Έτσι καταντούν να υποβάλλουν απλώς ιδέες, που οι ειδικοί οφείλουν να τις εκμεταλλευτούν για τις εργασίες τους. Το ελάττωμα αυτό θα γίνει ιδιαίτερα αισθητό στη μελέτη που ασχολείται με το απέραντο πεδίο του ανιμισμού.

Με τη στενότερη έννοια ανιμισμός ονομάζεται το δόγμα, που δέχεται την ύπαρξη ψυχικών παραστάσεων, και με την ευρύτερη την ύπαρξη των πνευματικών όντων γενικά. Σημειώνουμε επίσης τον ανιματισμό, το δόγμα για την ζωή που έχουν τα αντικείμενα, που θεωρούνται άψυχα, καθώς και τον ανιμαλισμό και μανισμό, που ανήκουν σ’ αυτή τη συνάρτηση. Ο όρος ανιμισμός, που αρχικά χρησιμοποιήθηκε για να χαρακτηρίσει ένα ορισμένο φιλοσοφικό σύστημα, φαίνεται ότι οφείλει τη σημερινή του σημασία στον E.B. Tylor...

ΚΟΙΤΩΝΤΑΣ ΠΙΣΩ ΣΤΑ ΧΡΟΝΙΑ ΠΟΥ ΠΕΡΑΣΑΝ

Δεν ξέχασα ποτέ τη συζήτηση που είχα χρόνια πριν με μια εξαιρετικά ελκυστική γυναίκα γύρω στα τριάντα, η οποία, αφού ολοκλήρωσε τη συνέντευξη που μου είχε πάρει για το απογευματινό δελτίο ειδήσεων σε μια, όχι μεγάλη, νοτιαμερικανική πόλη, με ρώτησε αν θα μπορούσε να με δει προσωπικά μετά την εκπομπή. Μου είπε ότι πρόσφατα της είχε προσφερθεί η θέση της εκφωνήτριας σε μια περιοχή της πρωτεύουσας, μια δουλειά που την ποθούσε πολύ, όπως και οι περισσότεροι συνάδελφοί της. Το μόνο της πρόβλημα ήταν ότι είχε σοβαρή σχέση με έναν άντρα στην πόλη που ζούσε, και εκείνος, όντας απαραίτητος στην κερδοφόρα επιχείρηση που διατηρούσε η οικογένειά του στην ίδια πόλη, δεν μπορούσε να μετακινηθεί.